chrom
Fot.: Unsplash.com

Chrom to pierwiastek uczestniczący w procesach przemiany materii i regulujący metabolizm glukozy. Wspomaga funkcjonowanie układu nerwowego oraz sercowo – naczyniowego. Źródłem chromu w diecie są przede wszystkim orzechy brazylijskie, owoce morza oraz produkty zbożowe. Niedobór chromu może prowadzić do rozwoju cukrzycy lub miażdżycy.

Rola chromu w organizmie

rola chromu
Fot.: Unsplash.com

Chrom to pierwiastek śladowy niezbędny dla prawidłowego funkcjonowania organizmu. Pierwiastek ten może występować w dwóch postaciach. Chrom na III stopniu utlenienia to ta postać pierwiastka, której potrzebuje nasz organizm. Chrom III występuje w produktach spożywczych, wchłaniany z przewodu pokarmowego i wykorzystywany na bieżąco; nadmiar chromu jest usuwany z organizmu wraz z moczem. Druga postać pierwiastka to chrom metaliczny, czyli chrom na VI stopni utlenienia. Taka postać chromu jest dla człowieka toksyczna i może działać rakotwórczo.

Chrom wchodzi w skład GTF – czynnika tolerancji glukozy. Czynnik ten syntetyzowany w wątrobie i uwalniany po podwyższeniu się poziomu glukozy we krwi. Wraz z insuliną czynnik ten odpowiada za transport glukozy do wnętrza komórek. Dzięki temu chrom przyczynia się do normalizowania poziomu glukozy we krwi, co może przekładać się na profilaktykę insulinooporności czy cukrzycy typu 2.

Chrom wspomaga funkcjonowanie układu sercowo – naczyniowego, co wynika m. in. Ze zmniejszenia poziomu cholesterolu LDL oraz zwiększenia frakcji HDL. Ponadto chrom wykazuje aktywność antyoksydacyjną, ponadto uczestniczy w procesach syntezy niektórych witamin czy hormonów.

Chrom wpływa korzystnie na działanie układu nerwowego, ograniczając rozwój schorzeń neurodegeneracyjnych, poprawiając funkcje poznawcze oraz wykazując działanie przeciwdepresyjne i przeciwlękowe. Wynika to z uczestnictwa chromu w syntezie poziomu serotoniny.

Źródła chromu w diecie

chrom w diecie
Fot.: Unsplash.com

Dzienne zapotrzebowanie na chrom dla osoby dorosłej to 50 – 200 mikrogramów. Zwiększone zapotrzebowanie na chrom wykazują osoby stosujące dietę bogatą w produkty z oczyszczonych ziaren zbóż, nadużywający alkoholu. Inne czynniki zwiększające zapotrzebowanie na chrom jest cukrzyca, intensywny wysiłek fizyczny oraz zespół metaboliczny.

Najbogatsze źródła chromu w diecie to przede wszystkim owoce morza, orzechy brazylijskie, żółtka jaj, drożdże, podroby, mięsa, sery i grzyby. Za zwiększenie przyswajalności chromu z diety odpowiadają m. in. witaminy B3 i C oraz aminokwasów, z kolei kwas fitynowy ogranicza przyswajalność chromu.

Niedobór chromu w organizmie

Chrom to pierwiastek śladowy, co oznacza, że zapotrzebowanie organizmu na ten pierwiastek jest naprawdę niewielkie. Nie zmienia to jednak faktu, że chrom jest bardzo potrzebny, a jego niedobór w organizmie prowadzi do wystąpienia wielu zaburzeń zdrowotnych. Jedną z najczęstszych przyczyn niedoboru chromu jest zbyt niska podaż tego pierwiastka z dietą. Objawami niedoboru chromu mogą być:

– mrowienie kończyn

– problemy z koordynacją ruchową

– nasilony apetyt

– wzrost masy ciała

– zmęczenie

– senność

– częste oddawanie moczu

– zwiększona zapadalność na infekcje

W konsekwencji utrzymujących się zaburzeń gospodarki węglowodanowej oraz lipidowej może dojść do rozwoju cukrzycy oraz miażdżycy.

Nadmiar chromu w organizmie

Stosowanie zbyt wysokich dawek suplementów diety zawierających chrom może skutkować przedawkowaniem tego pierwiastka. Pojawiają się problemy skórne, a także stany zapalne błon śluzowych. Chrom może ograniczać przyswajalność cynku, a także żelaza, zatem wzrasta ryzyko pojawienia się niedokrwistości. Kolejne możliwe powikłania po przedawkowaniu chromu to zwiększone ryzyko rozwoju wrzodów żołądka i dwunastnicy, a także nowotworów, w tym raka płuc.

Osoby zawodowo narażone na kontakt z rudami chromu mogą doświadczyć zatrucia chromem na VI stopniu utlenienia. Może dojść do uszkodzenia wątroby, nerek, przewodu pokarmowego oraz układu oddechowego.

Bibliografia:

Krzysik M., Grajeta H., Rola chromu w etiopatogenezie wybranych chorób; Bromat Chem Toksykol, 2010

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here